Sáng ngày bốn trăm mười, dưới mái hiên thợ áo, cô gái ngồi tháo từng mũi chỉ của một đường khâu ở nách áo, một đường khâu lệch đúng một ly mà chỉ người trong nghề mới nhìn ra. Người mẹ đứng sau lưng cô, hai tay vòng trước bụng, nhìn những đoạn chỉ cũ rơi xuống nền đất và không bước tới đỡ.
"Liễu Hoài Quang," bà nói, "mười lăm tuổi, đừng tháo. Áo giao muộn một hôm thì lễ quan cũng không bắt tội ai đâu."
"Mẹ khâu lệch để giao muộn," cô nói, không ngẩng đầu, "con thấy từ hôm qua. Con khâu lại, xong sớm một hôm, mẹ đừng làm thế nữa."
Cô cúi xuống cắn đứt sợi chỉ, và đăng ấn trên trán rọi vào vải, một lớp đế mỏng, ấm, chưa từng bị ai hỏi tới. Mặc đứng ở ngưỡng cửa gian trong với chiếc khăn buộc ngang trán, chưa bước vào hẳn, vì hắn nghe thấy bà mẹ hít một hơi định nói gì đó với con, và hắn biết hơi thở ấy không dành cho khách.
"Con ở nhà thêm một năm được không?" bà hỏi, giọng hạ xuống chỉ còn đủ cho hai người, "một năm thôi, mẹ khâu cho con thêm một năm áo mới."
"Năm nay con đã được chọn," Hoài Quang nói, "tên con đã vào sổ lễ, Hứa lễ quan đọc tên con trước cả hàng. Mẹ thôi cúi đầu vì áo vá đi, mẹ ơi."
Ở đáy rổ chỉ, cô chạm vào một cuộn vải trắng dày hơn mọi cuộn khác và rút nó ra. Bà mẹ vội đưa tay, nhưng cuộn vải đã nằm trên đầu gối cô, mép lụa mịn tới nỗi chưa ai từng động vào nó.
"Mẹ giấu phần này để làm cổ cho con, con biết," Hoài Quang nói, "con trả mẹ." Cô gấp cuộn vải lại, đặt vào tay mẹ, rồi kéo cổ tay áo của bà ra cho bà thấy chính chỗ vá thứ ba đã bạc màu. "Mẹ vá tay áo mẹ trước đi, mẹ không thể vừa khâu cổ cho con vừa mặc áo rách tới ngày xe lăn bánh."
Mặc nói, vì hắn đã đứng đợi đủ lâu để thấy mình không còn được đợi nữa. "Cô muốn gì nếu được chọn cả hai đường, ở nhà hay lên xe?"
"Lên xe," cô nói ngay, không dừng mũi kim.
"Ở núi ta có chỗ cho cô," hắn nói, "một cái bếp, một gian có mái, và không ai đọc tên ai trước hàng."
Bà mẹ đứng thẳng lên, và giọng bà lạnh đi theo cách của người đã nuốt xuống nhiều chuyện hơn mình nói ra được. "Khách ngủ hiên thì cứ ngủ hiên, đừng nói chuyện đón con tôi. Ở Phụng Đăng này, con gái theo khách lạ thì mất suất, rồi nhà này mất tên trong sổ lễ, ông trả được không?"
Mặc không đáp được, và ngoài sân Tần Hưởng đang cuộn dây thuyền bằng một tay, vọng vào một câu cho qua nhịp. "Liễu thẩm, tiền hiên tám thạch đã trả rồi, bà ghi chưa?" Bà ghi vào sổ, rồi quay lưng với hắn, và hắn hiểu mình vừa mất một lời mời mà lúc đầu hắn tưởng nói ra là dễ.
Trưa hôm ấy, ở bãi cạnh chợ lễ, người ta bắt đầu chuyển những bộ áo trắng đầu tiên từ giàn tre sang giá xe, mỗi giá hai chục bộ buộc dây chéo. Lão đếm được ba mươi giá xếp thành hàng dưới nắng, nghĩa là còn sáu mươi ngày. Lão kê một tấm ván lên hai cái thùng ở góc sát cổng chợ, treo bảng nhận đặt thuốc, và vừa gảy xong hạt bàn tính đầu tiên thì Hứa lễ quan tới cùng hai phu kho, tay cầm một cuộn giấy buộc dây đỏ. Gã đặt lên ván hai viên Tụ Khí Đan đã bị tịch hôm trước, nay đã rửa sạch, rồi đặt tiếp một cái túi vải căng phồng, nặng tới nỗi cả tấm ván nghiêng hẳn sang một bên.
"Đơn lớn quá," Lão nói, đẩy cái thùng vào chỗ cũ, "ván nhà ta làm bằng gỗ tạp, nó không chịu nổi."
"Sáu mươi viên, một nghìn hai trăm thạch, trả trước nửa số," gã nói, không để ý tới lời lão, "đan phải sáng đều như hai viên này. Đèn dâng trước lễ phải sáng tới tận bậc xe, và đan của ngươi nuốt vào thì khí tản đều, không bốc, không chói." Gã mở cuộn giấy, chỉ vào khoảng trống ở cuối trang. "Niêm lễ của ta đã đóng sẵn, ngươi chỉ cần ký tên."
Mặc không nhìn túi tiền mà nhìn cuộn giấy. "Đan này cấp cho ai, và ai là người đưa tận tay họ?"
"Những người được dâng, và họ đều ở đây."
"Còn sau bậc xe thì đèn của họ ra sao?"
"Sau bậc xe," gã nói, tay vuốt phẳng mép cuộn giấy, "đèn thuộc về lễ, không thuộc về ai nữa."
Có tiếng chân nhẹ chạy tới từ phía dãy áo, và Hoài Quang đứng ở mép ván, ôm một mẫu áo gấp vuông bằng cả hai tay, thở hổn hển vì chạy. Cô nhìn túi tiền, nhìn hai viên đan, rồi nhìn Mặc.
"Cháu xin mua một viên," cô nói, "cháu có mười hai thạch, thiếu thì cháu thêu bù. Cháu không muốn tới bậc xe mà đèn cháu tối hơn đèn các bạn."
"Không," Mặc nói, "một viên cũng không."
Cô gái sững lại, hai bàn tay ôm áo siết chặt vào nhau. Hứa lễ quan cười, rồi gấp cuộn giấy lại một nấc.
"Ngươi chê tiền của người muốn được vinh sao?"
"Ta bán thuốc trị người bị thương," Mặc nói, "ta không bán đan để đèn sáng thêm trước một cái bậc xe."
Lão Khúc đã đặt tay lên miệng túi từ lúc nào, và bàn tay ấy dừng lại, ngón cái nằm ngay mép vải, quen với cái nặng đó từ lâu rồi. Lão nhìn túi tiền thêm hai nhịp thở, rút tay ra, cuộn lại tờ đơn bằng chính tay mình rồi đẩy nó qua mặt ván trả cho gã.
"Chỗ này là chỗ cổng lễ," gã nói, nhận lấy cuộn giấy và túi tiền, giọng không đổi, "từ mai các ngươi dọn ra cuối dãy, ngoài tầm mắt khách vào chợ."
Hoài Quang không đợi gã đi hết. Cô quay lưng, ôm mẫu áo bước thẳng vào dãy thợ, và cái áo trong tay cô không còn gấp vuông nữa mà bị bóp nhàu ở một góc, chỗ ngón tay cô bấu vào. Gã nhìn theo cô một lúc, rồi nhìn lại Mặc, và hai phu kho đã cúi xuống nhấc tấm bảng nhận đặt thuốc khỏi cái đinh, không cần ai bảo.
Đêm ấy, trong gian lò Mặc thuê với giá sáu thạch, cái lò đồng nằm giữa nền chưa nhóm lửa, cửa gỗ đã gài then và tấm vải che cửa sổ đã buộc ba nút. Nguỵ ngồi ngoài hành lang, lưng dựa cột, tay đặt trên đầu gối, đủ gần để nghe mọi tiếng gỗ kêu trong gian. Khi cả căn phòng đã kín, Thẩm Chiêu lên tiếng.
"Một nghìn hai trăm thạch," nàng nói, "bằng gạo nửa năm của cả núi."
"Ừ," hắn nói, "ta đã tính rồi."
"Ngươi bỏ nó vì con bé," nàng nói.
"Vì ta không bán đan để đèn nó sáng hơn, trước một cái bậc xe mà ta biết sau bậc xe là gì," hắn nói, và hắn đã nói to hơn hắn định.
"Con bé chọn."
Mặc quay lại, dù phía sau chẳng có gì để nhìn, và tiếng hắn nổ ra trong gian lò hẹp rồi dội vào tấm vải che. "Nó mười lăm tuổi! Nó được dạy từ lúc biết đi rằng bị dâng là vinh, ta đứng đây biết cả giá rồi mà còn gọi thế là chọn sao?"
"Ngươi hỏi nó chưa?" nàng nói.
"Ta hỏi rồi, ngay trên hiên," hắn nói.
"Ngươi hỏi để nghe câu ngươi muốn nghe," nàng nói. "Ngươi biết cái giá của ngươi, nó biết cái giá của nó, mà ngươi chọn thay nó bằng cái của ngươi."
"Ta đã thấy người bị lấy đèn đứng dưới vực," hắn nói, và hắn đếm bằng ngón tay mà không nhận ra mình đang đếm, "hơn hai trăm chín mươi người, từng hàng một."
"Và đếm xong thì ngươi có quyền?"
Hắn giơ tay kéo cái then cửa, không biết mình định kéo để làm gì, chỉ biết bàn tay phải đang cần một thứ để nắm. Gỗ kêu một tiếng chói, mảnh then bật khỏi rãnh và rơi xuống nền. Ngoài hành lang Nguỵ đứng dậy trong một nhịp, tay đã chạm tới cán dao, rồi dừng khi không nghe thêm tiếng chân lạ, và ngồi xuống lại, chậm hơn lúc đứng.
"Thì nói cho nó điều ngươi thấy, chỉ cho nó một lối khác," Thẩm Chiêu nói. "Bẻ then thì để ngươi bẻ, còn quyết thay nó thì không."
"Vậy ngươi muốn ta đứng nhìn thêm một người bị lấy đi à?"
Nàng không đáp. Gian lò kín, chỉ còn hơi thở của hắn, và mảnh then trên nền không nhúc nhích thêm lần nào nữa. Hắn nhặt nó lên, nhìn đầu gỗ bị bật lộ ra thớ trắng bên trong, rồi đặt ngay ngắn lên bệ lò, nơi cái lò đồng nguội lạnh đang giữ một chút hơi người của buổi chiều. Cả hai đều biết đêm nay là đêm họ thường bàn việc kiếm hay việc đan, nhưng không ai nhắc tới bên nào, và hắn ngồi tựa lưng vào thành lò tới khi tiếng Nguỵ ngoài hành lang chuyển thành tiếng thở đều của người đang canh.
Sáng ngày bốn trăm mười một, Liễu thẩm tới gian lò từ sớm với một gói áo bọc vải thô, đặt nó vào tay Mặc mà không nhìn vào mắt hắn. "Ông giữ giùm," bà nói, "cất ở chỗ ông tới hết ngày lễ, quá ngày thì thôi, áo nào rồi cũng chỉ là vải."
Mặc cầm gói áo, và hắn thấy rất rõ rằng chỉ cần gật đầu thì cô gái sẽ không còn gì để mặc lên xe, và hắn sẽ không phải làm thêm gì nữa. Hắn đặt gói áo lên bệ lò, cạnh mảnh then bật, và không nói với bà một lời nào, cũng không đẩy nó trả lại. Liễu thẩm đứng nhìn gói áo nằm đó, vẻ mặt của người vừa gửi cả mùa gặt cho một kẻ chưa quen biết, rồi bà đi ra, và tiếng guốc của bà xa dần trên nền gạch ướt.
Cả ngày hôm ấy gian lò không nhóm lửa. Mặc ngồi mài lại hai cái kẹp gắp bằng đá nhám, Nguỵ đi vòng ba lượt quanh dãy nhà rồi báo không ai theo, còn Lão ngồi ở bậc cửa suốt buổi sáng với bàn tính nằm im trên đầu gối.
"Ta đếm cái số một nghìn hai trăm chín trăm lần từ hôm qua," lão nói với không ai cả, "nó vẫn là một nghìn hai trăm." Chiều tới lão đi dọc chợ lễ để hỏi giá thuốc bỏng ở từng quầy, và không chịu nói hỏi để làm gì.
Chiều ngày bốn trăm mười hai, Hoài Quang tới gian lò một mình, đứng ở ngưỡng cửa và không bước vào.
"Áo của cháu," cô nói, "xin trả cháu."
Mặc nhấc gói áo khỏi bệ lò, đặt vào đúng hai bàn tay cô, và người mẹ đứng phía sau lưng con gái, mặt trắng đi, buông tay khỏi vạt áo của chính mình. Hắn đợi cho bà đứng yên rồi mới nói, bằng giọng thấp, rằng hắn đã thấy gì trong đêm Hắc Kiếp. Lửa của người ta rời khỏi trán thành sao, thân người bị mang ấn quay về phương bắc, và hắn không dám nói chắc có người nào đọc được tên cô trên những ấn ấy.
Cô nghe hết, không ngắt lời lần nào, hai tay ôm áo không buông ra, và khi hắn dứt, người mẹ hỏi con gái một câu bằng giọng không còn là của người chủ nhà. "Con nghe rồi chứ?" bà hỏi, và Hoài Quang đáp là con nghe rồi, mẹ ạ, con nghe hết.
"Cháu vẫn đi," cô nói, "thầy dạy cháu rằng được dâng khác với bị thu. Dâng là đem mình cho đèn lớn, thu là đèn lớn tự lấy, và cháu được dâng."
Mặc không nói điều ấy đúng, cũng không nói nó sai. Hắn hỏi cô có muốn nghe thêm vào một ngày khác không, và cô gật đầu, nhưng chưa nói mình đổi ý.
"Sáng mai cháu mang áo ra chợ lễ thử lần cuối," Hoài Quang nói, đã quay đi, "trước giờ mở lễ. Ông tới xem được không?"
