Chiều năm trăm chín mươi hai, Diệp cô nương dẫn Mặc ra sân đèn dưới chân tường thành phía tây, nơi người ta đã quét cát từ sáng và kê những bậc gỗ thành ba vòng, bậc nào cũng có chủ đặt sẵn đèn chờ thắp.
"Ngươi hỏi chỗ nào nhiều đèn nhất thì đây là chỗ ấy, vì đêm nay cả thành đổ về một sân," nàng nói. "Trống sẽ đánh ba lượt, lượt đầu là đèn dầu của người thường, nhà nào cũng mang một ngọn ra, lượt hai là đèn của các dãy lò với các phường thợ, còn lượt ba thì người có lửa trên trán ngẩng mặt lên thi sáng với nhau."
"Thế người tu nào cũng phải thi à?" Lão Khúc hỏi, mắt vẫn ngó mấy bậc đèn chưa thắp.
"Không ai bắt," nàng nói. "Ai muốn đốt thêm thì đốt, ai không muốn thì đứng sau ngọn đèn dầu nhà mình, sáng bằng dầu cũng là sáng. Lễ này chỉ đòi cả thành cùng sáng một đêm, chứ không đòi ai mang cái gì trong đầu ra đổi. Phường lò cũng gác sổ lửa đúng một đêm này, ai đốt gì trên trán hay trong đèn cũng không phải khai."
Lão Khúc quay sang nhìn Mặc, và Mặc gật đầu rất khẽ.
Mặc đi hết một vòng sân, rồi dừng ở mép phía bắc, nơi hai dãy đèn dầu thường xếp trên bậc gỗ thấp và sau lưng chúng là dãy kho của người làm công dãy lò. Ngăn lò chủ cấp cho hắn từ hôm năm trăm sáu mươi bảy nằm ở góc, cửa mở ra con ngõ phía sau chứ không mở ra sân. Trong ngăn lúc này có gói dược và mấy cái lọ sành hắn vừa mua trưa nay bằng bốn thạch cuối cùng, đủ để luyện mẻ thuốc công phải giao sáng mai, cùng một gói thuốc thường để uống sau khi thành.
"Khoảng đất này ta xin phường để đặt chum bán nước đêm lễ, ngươi muốn ngồi sau chum thì ngồi, đất ta không tính tiền," Diệp cô nương nói, và nàng chỉ vào khối đá vuông kê chân chum, thứ đá phải hai người khiêng mới nhích.
"Cô nương có thuốc ổn đan thì cho bọn ta nợ một gói, sáng mai trả," Lão nói.
"Tùng Khê còn chưa mua nổi một viên cho người nhà, ta lấy đâu ra mà cho người ngoài nợ," nàng nói, và nàng đi xếp lại mấy cái chén úp trên nắp chum mà không quay lại nghe lão nài thêm.
Lão nhìn ra bãi cát, nhẩm từ vòng trong ra vòng ngoài, rồi lắc đầu. "Cả thành chịu thắp hộ, chuyến này cậu nhớ đừng hỏi họ tính tiền dầu thế nào."
Có tiếng bánh sắt từ cổng sân. Hai cỗ xe chở giáp lửa lăn qua, sau xe là hai toán lính đi đều bước để ra chỗ giao dưới chân tường, và Lệ lò chủ đi sau cùng, tay vẫn giữ chùm chìa. Ông ta dừng lại vừa đủ để nhìn chỗ Mặc đứng, rồi nhìn cái kho sau lưng hắn.
"Đêm lễ thiên hạ đi xem đèn, còn ngươi chọn chỗ ngồi sát kho," Lệ lò chủ nói. "Cũng tốt, sáng mai ta khỏi phải sai người đi tìm ngươi khắp sân."
Ông ta đi theo xe giáp, và Mặc nhìn theo cho tới khi bóng ông ta lẫn vào đám người khiêng đèn.
Hắn ăn nửa cái bánh mua ở đầu ngõ, gói nửa còn lại vào lá cho Lão, rồi ngồi xuống cạnh chum và dặn từng việc. "Lúc tôi mở mắt, ông đừng để tôi đứng dậy chạy đi đâu cả. Đan mới chưa có thuốc giữ, chạy là nó rạn, nên ông vào kho lấy gói thuốc thường cho tôi uống trước đã."
"Thế cái dòng cậu ghi đêm qua là gì, ta đọc ngược mãi không ra," Lão hỏi.
"Đừng giữ ánh, để nó ra cùng mọi người," Mặc nói.
"Đêm nay ngươi để lửa trời sáng ra hết, thế còn lửa của ta thì sao?" Thẩm Chiêu hỏi trong ngực, lúc hắn vừa ngồi xuống.
"Phần của nàng ta giữ kín, nhưng nàng đừng lên tiếng cho tới khi xong việc," hắn đáp khẽ.
"Ngươi nhờ ta im, lần đầu tiên ngươi nhờ ta một việc mà ta làm giỏi hơn ngươi," nàng nói.
Trời tối hẳn thì trống đánh lượt đầu. Từ vòng ngoài vào vòng trong, người ta nghiêng que lửa châm từng ngọn đèn dầu, ngọn này nối ngọn kia, và chẳng mấy chốc cái sân là một hồ ánh vàng chảy quanh ba vòng bậc gỗ. Mặc tháo nón, đặt nó xuống cát làm chỗ ngồi, vì đêm ở hầm hắn đã học được rằng chỗ tối quanh trán mới là thứ làm trán lộ ra, và đêm nay hắn không muốn trên đầu mình có lấy một vành tối nào. Hắn ngồi sau dãy đèn thấp, trán ngang tầm những ngọn lửa trên bậc.
Ba hạt nếp hắn không đặt trên đĩa sắt mà thả vào ba chiếc đèn dầu đã cạn bấc, mua cùng mấy cái lọ sành ban trưa, rồi xếp chúng vào giữa dãy đèn thường trước mặt. Ai đi qua cũng chỉ thấy ba ngọn đèn đỏ hơn đèn bên cạnh một chút, còn hắn thì biết ổ nào nằm ở đâu và ổ nào phải cháy trước. Viên Ngưng Kim Đan cuối cùng tan dưới lưỡi, vị đắng hắn đã biết từ đêm hầm, và hắn chờ cho tới khi cái tê xuống tới cổ họng.
Lần trước hắn đánh thức cả ba hạt một lượt rồi dựng năm lớp Liễm Tức để giữ, cho nên lửa dồn lại một chỗ và vỡ ra cùng một nhịp. Lần này hắn chỉ quấn một lớp Liễm Tức, mỏng và sâu, quanh đốm lửa đầu kim của người trong ngực, còn ánh của lửa trời thì hắn mở cho nó ra đều, từng chút một, giống dầu thấm dần lên bấc. Hắn mở nắp ổ đầu đúng lúc những ngọn đèn cuối của lượt trống thứ nhất bắt lửa.
Lửa đi vào người theo đường viên đan đã vạch, qua vai, qua ngực, xuống đan điền, và ánh trên trán hắn lên cùng nhịp với hồ đèn vàng quanh sân. Đường ấy đêm hầm đã bị bẻ gãy một lần, mấy ngày sau vẫn còn nóng như ủ than, và lần này nó không rát.
Trống đánh lượt hai, các dãy lò thắp đèn chụp đồng, các phường thợ giương những chiếc đèn lồng lớn trên sào tre, sân sáng thêm một tầng, và hắn mở ổ thứ hai. Khí trong đan điền nặng lên, quay chậm, lỏng như sắt chảy mà không còn nóng như đêm trước, và mỗi vòng quay nó lại thu nhỏ lại một chút.
Tới lượt trống thứ ba thì cả sân ngẩng mặt. Hàng trăm cái trán của người tu bừng lên một lúc, ấn đèn dầu, ấn đế lửa dày, ấn đốm lửa nhỏ của người mới vào cửa, có người cười to lúc trán mình sáng hơn trán người bên cạnh, và trên tường thành lính gác cũng gõ giáo vào đá cho hợp nhịp trống. Hắn mở ổ thứ ba vào đúng giữa tiếng reo ấy.
Ánh trên trán hắn lên tới chỗ cao nhất cùng lúc với cả sân, và không ai quay lại nhìn. Khí lỏng trong bụng hắn quay vòng cuối, đặc lại, rồi đông thành một hòn tròn nằm dưới rốn, nặng như một hạt chì mà không đè xuống thứ gì. Ngực hắn hạ một nhịp, hơi thở dài ra, và cát quanh vành nón bị một luồng khí từ dưới rốn ép dạt ra bốn phía rồi kết lại thành một lớp cứng, nứt chân chim, như đất sân phơi giữa trưa hè.
Ba ổ trong ba chiếc đèn cạn đã lụi thành tro xám. Lão Khúc đứng trông lối từ đầu, và lão là người đầu tiên thấy cái khung đen trên trán Mặc đổi hình. Cái dáng ngọn lửa đứng trên đế mà lão đã quen nhìn từ những ngày ở Vọng Tinh khép mép lại, phình ra ở dưới thành một cái bầu, vuốt lên thành một cái ngọn, và cả cái khung đứng đó thành hình một chiếc đèn dầu, vẫn đen, vẫn rỗng, giữa một biển đèn có lửa.
Diệp cô nương bán xong lượt nước đầu thì quay lại, thấy hắn ngồi im đã lâu, mắt nhắm, môi trắng, và nàng cúi xuống đưa tay định lay vai hắn. Lão chụp lấy cổ tay nàng giữa chừng.
"Kim Đan sơ kỳ," lão nói rất nhỏ. "Bỏ tay ra, để hắn tự đứng."
Nàng nhìn lão, nhìn trán Mặc, rồi rút tay về mà không hỏi.
Mặc mở mắt khi trống đã thôi. Cái chum của Diệp cô nương nghiêng hẳn về một bên, vì cát bị khí ép dạt ra đã dồn thành một gờ cứng dưới chân chum và đội một góc đá kê lên, và nàng đang cố đẩy cho khối đá nằm lại mà nó không nhích lấy một ngón tay. Hắn đứng dậy, cúi xuống, ôm khối đá bằng hai tay rồi nhấc nó lên tới ngang ngực, vai trái dừng đúng chỗ nó vẫn dừng từ trận ở bến lễ, nhưng khối đá trong tay hắn nhẹ hơn một gùi gạo.
"Ngươi ngồi im như người chết cả ba lượt trống, giờ lại nhấc được đá của ta," nàng nói, giọng hơi run, rồi nàng vội kéo hai thanh gỗ kê ra dưới chỗ hắn định hạ xuống. "Đặt lên đây, đừng đặt xuống cát, cát chỗ ngươi ngồi giờ cứng hơn gạch rồi."
Lúc hạ khối đá xuống, hắn ngẩng lên và thấy trên tường thành phía tây, giữa hai lỗ châu mai, một vạt áo trắng đứng yên trong khi mọi người quanh đó đều đang nhìn xuống toán lính nhận giáp. Vạt áo ấy quay đi, khuất xuống bậc đá phía trong tường, về phía dãy kho.
Lão Khúc kéo tay áo hắn, giọng hạ thấp như người nói giá trong chợ đông. "Lúc trống ba, Lệ lò chủ mở cửa ngõ sau dãy kho bằng chùm chìa của ông ta, tay xách một cái lò than tay, lúc ra thì tay không," lão nói. "Ông ta đứng ngay đầu ngõ dặn tay giữ cửa chặn lối nước, bảo kho còn hay mất thì công vẫn là công, sáng mai ai không có hàng giao thì về lò ký tiếp. Mẻ công cháy thì cậu còn nợ, mà còn nợ thì đừng mong thuốc ổn đan từ tay ông ta. Cậu ngồi đó thì ta không dám bỏ đi, giờ cậu đứng được rồi, ta đi lấy thuốc."
Lão không chờ hắn đáp mà vòng qua đầu dãy kho vào ngõ, và cửa ngăn kho đã phun khói đen ra tới giữa lối. Lão kéo vạt áo trùm lên mũi rồi lao vào, vì gói thuốc của Mặc nằm ở ngăn trên cùng, sát cửa. Mặc đi theo sau lão mấy bước, chưa kịp gọi thì trong kho có một tiếng gỗ gãy, và cây xà ngang đỡ mái đổ xuống chắn ngang lối ra, một đầu đè lên bậc cửa, một đầu gác vào giá thuốc đang cháy.
"Lão Khúc, ông còn đứng được không?" Mặc gọi vào trong làn khói đen.
"Còn sống, nhưng cái xà nó nằm đúng chỗ ta định bước," Lão nói vọng ra qua khói, giọng khàn đặc. "Ta lấy được gói thuốc rồi đấy, mà gói thuốc thì chẳng đi ra một mình được."
Mặc thấy hòn đan dưới rốn mình nóng lên, và hắn muốn dồn hết khí mới ra hai bàn tay, đẩy một lần cho lửa trong kho dạt về phía sau. Hòn đan rung khẽ, giống một cái chén vừa đặt xuống còn chưa đứng yên, và hắn dừng lại đúng ở chỗ ấy, vì đan chưa có thuốc giữ mà ép khí thì nó sẽ rạn trước khi lửa kịp tắt. Hắn không dùng khí mà cúi xuống, luồn cả hai tay vào dưới cây xà đang bốc khói, đặt vai phải lên, rồi đứng thẳng chân.
Cây xà nhấc khỏi bậc cửa một gang, rồi hai gang, và dừng lại ở ngang ngực hắn, vì vai trái không lên cao hơn được nữa. Khoảng hở ấy vừa đủ, Lão Khúc bò qua dưới bụng xà, tay vẫn ôm gói thuốc, vạt áo sau lưng đã sém một mảng to bằng bàn tay.
"Ngõ nước đang sửa, không ai được gánh vào," người giữ cửa nói ở đầu ngõ, và nói tới đó thì y thôi, vì y vừa thấy cây xà trên vai người đã bật gậy khỏi tay y hôm mới tới thành.
"Sửa cái gì mà sửa đúng đêm nay!" Diệp cô nương quát lên, rồi nàng chạy về chỗ chum, xúc cát quanh chân chum bằng cái xẻng sắt của phường, hắt từng xẻng lên bậc cửa cho tới khi lửa ở đó tắt đi một khoảng.
Mặc hạ cây xà xuống chỗ cát vừa hắt, và hắn thấy hai lòng bàn tay mình không rộp, chỉ đen bồ hóng. Cái nón vẫn nằm trên lớp cát cứng ngoài sân, trán hắn để trần giữa ngõ, nhưng ngõ đầy khói nên chẳng ai nhìn trán ai.
Lão mở gói thuốc ra dưới ánh lửa thì thấy lửa đã liếm qua lớp lá gói, những viên thuốc thường bên trong dính lại với nhau thành một cục đen, bốc mùi khét của rễ cháy. Sau lưng hai người, cả giá thuốc đổ xuống, gói dược, mấy cái lọ sành, cả mẻ công sáng mai chưa kịp luyện, tất cả cùng cháy chung một ngọn lửa.
"Thuốc của cậu, thuốc của ông ta, cả buổi sáng mai nữa, cháy chung một giá," Lão nói, và lão nhìn vạt áo sém của mình như nhìn món nợ thứ hai trong ngày. "Ta còn tiền thì đã bảo cậu ra chợ mua lại, nhưng bốn thạch cuối của bọn mình đã thành gói dược trên cái giá ấy."
Mặc sờ vào ngực áo, thấy hạt nếp còn lại vẫn nằm trong cái hộp lót nỉ chỗ hắn cất từ chiều, còn thanh kiếm vẫn ở trên lưng.
"Kim Đan sơ kỳ," Thẩm Chiêu nói trong ngực, khi tiếng gỗ cháy đã át hết mọi tiếng khác. "Lên cảnh rồi, việc đầu tiên ngươi làm là khiêng xà cho một lão buôn."
"Lão buôn ấy vào kho lấy thuốc cho ta," hắn nói.
"Ta biết, mắt ngươi thấy gì thì ta thấy nấy, nên lần này ta mới không chê," nàng nói.
Lão đứng dậy, phủi tro khỏi đầu gối, rồi quay ra phía đầu ngõ, nơi người giữ cửa vẫn đứng dạt sát tường. Lão nhìn qua y, và lão thôi phủi. Ở chỗ ngõ mở ra sân đèn, Bạch Dạ Ly đã đứng đó từ lúc nào, áo trắng nhuộm vàng vì đèn sau lưng, và mắt y không nhìn đám cháy mà nhìn thẳng vào trán Mặc.
