Mặc ngửi thấy muối trước khi đáy lò phát ra tiếng nổ.
Hắn thu hỏa ngay, nhưng hơi trắng đã phụt qua khe nắp, mang theo mùi dược cháy khét. Người giữ dược đang đứng dưới mui bước tới, chỉ kịp thấy khối thuốc vừa kết vỡ ra thành cặn xám trong lòng đồng.
Một đợt sóng nhỏ đập qua mạn, nước chảy dưới chân lò, tới chỗ vá cũ ở thành thì rịn vào, để lại một vệt trắng rất mảnh.
Mặc ngồi xổm xuống, nhìn vệt ấy một lúc rồi mở nắp đổ hết cặn ra thau, phần ngọc đáy biển đã dùng không còn chút sắc xanh nào, những vị hắn mang từ núi xuống cũng lẫn cả trong đám xám vừa bỏ.
"Lò từng vá," hắn nói với người giữ dược.
"Ta cho thuê để nấu thuốc. Cậu đem luyện Hoá Thần Đan thì phải tự xem nó chịu được tới đâu."
Lão Khúc bước qua ván nối, nghe vậy liền đặt quạt xuống cạnh vệt muối.
"Hôm qua ông lấy tiền một cái lò kín. Chữ kín tới đâu trong đầu ông?"
Người giữ dược cúi xem vết rịn, hết cãi. Ông gọi thợ tới gỡ lò, chịu phần vá lại, còn Mặc nhận mất số dược đã bỏ vào. Phần dự trù của gói thứ nhất đủ cho một lượt nữa, hắn đặt nó cạnh phương đan, không đụng tới gói còn gửi bên thuyền dược.
Người thợ Hải Tộc tới lúc nước rút, ông xắn áo lên buộc lò, vệt đăng ấn nhạt giữa trán lộ dưới mái tóc cắt ngắn, sau lưng có một người trẻ mang bễ và tấm kê đất.
Mặc vừa gỡ khăn ướt để thay, người thợ nhìn khung đen trên trán hắn, rồi nhìn cặn thuốc, tiếng dây gai kéo qua tay chậm lại.
"Cậu luyện cái đó bằng lò này?"
"Ông sửa kín được không?"
"Kín được. Ra đan hay ra khói thì cái trán đen ấy phải tự lo."
"Ông từng gặp người có trán thế này?" Mặc hỏi, vẫn giữ mép lò cho ông tháo dây.
"Chưa. Tôi gặp nhiều người nhận luyện thay, lúc hỏng bảo tại ngọc chúng tôi vớt lên không đủ tốt. Họ đi rồi, người xuống lấy ngọc còn phải xuống nữa."
"Tôi chịu phần thuốc. Ông sửa kín cho tôi."
Người thợ thôi nhìn trán hắn, quay sang xem phần thuốc hỏng trong thau rồi tự cầm lấy quai lò phía nặng hơn.
Lão định nói, Mặc đã buộc lại khăn, ngồi xuống giúp nhấc chân lò khỏi vết nứt trên sàn. Thay vì đem trả, hắn nhờ người thợ kê lò cao hơn phần nước có thể tạt tới, chừa khoảng trống quanh bếp cho mình đứng giữ.
"Cậu thuê trên bờ đỡ mất công," người thợ nói. "Ở đây, thuyền đứng yên mà nước vẫn tìm được đường vào."
Mặc đưa mắt qua mạn, dưới đáy thuyền, dòng trong đi một phía, đám cát mịn phía sâu hơn lại trườn ngược, rõ ràng chẳng có mái chèo nào đang khuấy.
Hắn hỏi người thợ về hai dòng ấy, ông trả lời trong lúc buộc lò. Ông chỉ ra vết bọt bị kéo ngang đầu bếp, bảo ở ngoài xa còn có nước chảy bên dưới nước, mạnh tới mức người giỏi lặn cũng phải chờ mùa.
Mặc ngồi nghe tới lúc Lão giục đứng sang cho thợ làm, hắn đã biết sức của một con sông, nhưng dưới chân mình lúc này có hai dòng đi ngược nhau mà mặt biển phía trên vẫn phẳng.
Những ngày sau, hắn luyện phần đan thường trước. Người giữ dược đưa dược theo công đã thuận, nhận phần của đội thuyền riêng, còn số đan dùng đổi lửa được Mặc cất trong một hộp khác. Mỗi khi lò nguội, hắn ngồi dẫn khí dưới mui, tiếng nước va vào đồng đã bớt khiến hắn giật mình.
Tới sáng trước ngày giao hàng, lò thuê được đặt lại trên chân đất đã sửa, người thợ đem cả bếp của mình tới bên cạnh, muốn nấu xong phần thuốc cho người đi biển trước lúc triều lớn. Người trẻ vẫn phụ ông giữ bễ.
Mặc bày đủ các vị cho Hoá Thần Đan, lần này dùng phần dự trù còn lại của gói đầu. Mảnh ngọc cuối đi vào lò, những đường xanh trong lòng đá tan ra, hợp với dược dịch thành một khối sáng lặng lẽ xoay dưới nắp.
Nắng lên khỏi mui thuyền, hỏa trong lò đã giữ đều.
Người dẫn lặn từ bến về, chưa kịp bước lên ván đã gọi mọi người nhìn ra ngoài. Ba thuyền tuần đang kéo một bè lớn tới, trên bè chất những tấm lưới ướt, người giữ bến đi đầu cầm thẻ của bãi chủ.
"Dời bếp ra luồng ngoài. Chỗ này dùng căng lưới cho các thuyền trong làng."
Người thợ đứng dậy, chỉ hai lò đang đỏ.
"Đợi chúng tôi thu thuốc. Đang giữa mẻ, anh không thấy sao?"
"Lưới cũng đang mục. Bãi chủ trả tiền dời thuyền, thợ nào bỏ mẻ thì tới nhận phần đền."
Một người tuần đặt túi tiền lên mũi thuyền, đủ to để những người phơi lưới quanh đó đều trông thấy. Không ai nhận, nhưng mấy chiếc thuyền cư trú đã đưa dây sang bè, mong giữ được chỗ kín gió vừa được hứa.
Người thợ chửi một tiếng, bảo họ đừng kéo khi chân lò còn nóng, Mặc không quay đầu, hai tay vẫn giữ hỏa, mắt theo khối dược đang đặc dần trong lòng đồng.
Sức từ thuyền tuần truyền sang dây kéo, bếp của hắn rời khỏi bóng đá, vừa ra luồng ngoài, mạn đã bị một đợt nước nâng nghiêng, người giữ dược vội ép cả hòm thuốc xuống sàn.
"Bỏ mẻ ấy đi," ông nói với Mặc. "Còn lò là còn làm lại được."
Mặc để một luồng lực đi khỏi đan điền, trải xuống phần nước dưới bếp, hắn đẩy nước lùi ra ngoài, dựng lên một vách thấp dọc mạn, chỗ hỏa dưới lò vẫn giữ nguyên màu đỏ sẫm.
Mặt thuyền phẳng trở lại.
Người thợ bên cạnh mới kịp cúi xuống giữ bễ thì đợt sóng thứ hai tới, cao hơn mui. Chân bếp của ông bị nhấc khỏi chỗ kê, lò đồng đổ nghiêng, dược nóng tràn qua sàn làm người trẻ phụ bễ kêu thất thanh.
Mặc nhìn sang, người thợ đã lao tới, nhưng lò chặn giữa hai người, nước ngoài mạn lại đang cuộn vào chỗ người trẻ nằm.
Hắn mở rộng bàn tay trái dưới ngực, linh lực dồn xuống biển, đẩy cả vách nước ra thêm một quãng. Sóng đang vượt mui bị chẻ làm đôi, một phía trượt qua đầu lò của hắn, phía kia vỡ ra sau lưng người thợ thành bụi trắng.
Khoảng nước giữa hai thuyền hạ xuống, lộ một dải ván nối vừa chìm, người thợ quăng bễ, trèo qua lò đổ, kéo bạn mình ra đúng chỗ ấy.
"Qua đây!" người dẫn lặn gọi.
Anh nhận người trẻ ở đầu ván, còn người thợ đạp mạnh chân lò khỏi vạt áo bị đè, nước nóng chảy theo gót ông xuống biển, tiếng rít lẫn vào tiếng sóng đang bị giữ ngoài bếp Mặc.
Hỏa trong lò chợt vọt lên.
Mặc khép tay phải, thu phần lực đang quá mạnh về, đầu ngón chạm khí nóng rộp lên, hắn không rút tay, giữ cho khối dược đang rung khỏi va vào thành đồng.
Người giữ dược đã đặt hòm xuống sau lưng hắn, ông vươn tay định giữ nắp, bị Mặc ngăn bằng một tiếng rất gọn.
"Tránh hỏa."
Ông lùi lại, dưới chân, cả bếp đang nổi trong một khoảng nước phẳng, hai bên vách xanh dựng cao ngang mui, qua đó còn nhìn thấy bóng người trên thuyền tuần đứng dậy.
Dòng ngược dưới đáy gặp chân bè bị kéo ngang, cuộn thành một khối nước sẫm đập vào phần lực Mặc đang trải. Hắn bị ép trượt cùng chân kê lò tới gần mạn, thân đồng nóng đỏ nghiêng ngay trước ngực, còn bọt nước đã len qua đỉnh vách.
Mặc dồn sức từ hai chân trở lên, đẩy cả khoảng nước phẳng cùng bếp ra xa luồng xoáy. Cột mui rên một tiếng dài, những mối gỗ dưới sàn mở ra, nhưng sức hắn đã nâng lấy đáy thuyền trước khi nước kịp vào.
Người giữ dược quỳ xuống giữ người bị bỏng, qua kẽ sàn đang hé, ông nhìn thấy biển nằm thấp hơn đáy thuyền một khoảng, xanh trong, chẳng có tảng đá nào kê bên dưới.
"Đừng kéo nữa," ông gọi sang đội tuần. "Thuyền đang nằm trong lực của cậu ấy!"
Ở thuyền gần nhất, người cầm sào đã thôi nhìn đèn trên trán Mặc, chuyển mắt sang vách nước cao quá đầu mình, chiếc sào hạ xuống chậm hơn lúc đưa ra.
Một người tuần giơ sào định móc dây kéo gần lò, người thợ vừa sang được bếp Mặc quay lại, đập cả chiếc bễ gãy vào đầu sào.
"Đền tiền cho tôi thì được," ông quát. "Thằng nhỏ chết, anh đền cho ai?"
Đầu sào rút về, những người giữ lưới ở phía trong cùng buông dây đang kéo, chiếc bè quay chậm trong luồng, không còn dồn thêm nước vào bếp.
Mặc nghe tiếng quát, vẫn không quay sang. Khối thuốc dưới nắp đã co lại còn bằng đầu ngón tay, ánh xanh đi vào giữa, phần ngoài dần hiện một lớp sáng nhạt. Hắn thu hỏa từng quãng dài, để nhiệt trong đồng tự rút, còn linh lực bên trái giữ nguyên vách nước.
Sóng thứ ba tới thấp hơn, đập lên vách rồi trượt xuống.
Hắn mở nắp.
Một viên Hoá Thần Đan nằm trong lòng lò, sắc sáng lắng sâu dưới mặt nhẵn, không có đường nứt từ tâm chạy ra như mẻ đã bỏ. Mùi dược thoát lên khiến người giữ dược bất giác bước tới, rồi dừng ngay mép chỗ hắn vừa bị ngăn.
Người thợ nhìn viên đan, sau đó nhìn người trẻ đang được dẫn lên mui, ông lục trong túi áo, lấy chiếc hộp sạch vốn dành nhận thuốc của mình, đặt xuống cạnh tay Mặc.
"Người đen trán, hộp ở đây, cậu đừng quay lại tìm," ông gọi, giọng vẫn lớn vì sóng.
Người giữ dược định đưa hộp của mình tới, người thợ đã đẩy tay ông sang bên.
"Cái này tôi lau từ sáng, dành nhận mẻ thuốc vừa mất, sạch hơn chiếc ông vẫn cất chung với rễ ướt. Cậu ấy giữ lò tới giờ, ông để tôi làm nốt một việc cho khỏi vướng tay."
"Vậy ông giữ hộp, tôi nhận lò," người giữ dược đáp, tự lui ra đúng phía Mặc vừa chừa.
Mặc đưa viên đan ra khỏi lò bằng linh lực, hạ vào hộp, tới khi người giữ dược nhận giữ cả lò đã tắt, hắn mới buông phần lực đang ép mặt biển.
Vách nước đổ xuống hai phía, bếp hạ theo mặt sóng, Mặc ngồi phịch lên chân kê đất, đầu gối mềm đi, nhưng lò vẫn đứng và hộp đan vẫn khô.
Người thợ ngồi đối diện hắn, hai ống quần dính dược cháy, bễ gãy đặt ngang đùi, ông mở miệng mấy lần, sau cùng chỉ hỏi tay Mặc có cần thuốc rắc không.
"Chỗ bạn ông trước, ông ấy bị nước nóng," Mặc đáp, hất cằm về phía người đang nằm dưới mui.
Người giữ dược đã đem thuốc ra, người trẻ bị tạt đỏ một khoảng chân, còn tỉnh, thấy thầy mình tới liền mắng rằng cái bễ ấy hỏng từ lâu, đã bảo đổi mà ông cứ tiếc.
Người thợ đứng nghe hết, chẳng cãi lấy một câu, khi quay lại nhận bếp, ông tự đẩy túi tiền đội tuần để trên mũi sang chiếc thuyền của họ.
"Tôi đã bảo nó bám lấy lò," ông nói với Mặc. "Lò đổ thì lẽ ra phải buông, nó cứ nghe lời tôi, tới lúc tôi gọi bỏ đi thì chẳng còn kịp."
"Lần sau ông đừng bảo nó giữ cái lò nữa."
"Cậu giữ cả bếp cho người lạ qua, tôi còn đứng nhìn đèn trên trán cậu từ hôm đầu. Thôi, chuyện ấy tôi nói một lần, cậu nghe là được."
Ông xách chiếc bễ gãy lên, nhìn sang đám người đang giữ lưới trong chỗ kín, gọi họ đem một tấm sang che người bị bỏng.
"Tiền lò để đấy. Tôi tới nhận khi người của tôi đi được."
Chiều, người giữ dược đem gói thứ hai sang tận bếp đã neo lại ngoài luồng, ngọc cùng các vị còn nguyên.
"Viên vừa rồi cậu giữ cho mình," ông nói. "Tôi lấy đan thường theo lời hẹn. Đừng vì hôm nay cứu bếp mà tính cả viên này vào món cũ."
Ông thấy những đầu ngón rộp của Mặc, tự kéo tấm che gió sang bếp rồi mới về.
Sáng hôm sau, Mặc giao đủ mười hai viên đan thường, nhận ba hạt gửi lên núi theo chuyến kế để góp với hai hạt Đỗ đang giữ cho đủ lượt mồi tới. Lão đứng nhìn các ống rời bến rồi trở xuống thuyền.
"Ông không đi cùng?" Mặc hỏi.
"Lão phu còn phải đòi tiền sửa bếp. Với lại, cậu ở đây hỏi cả cá có bay được không, để cậu tự trả giá chắc người ta bán nốt mặt trăng."
Mấy hôm sau, người thợ đem tới một xâu cá đã phơi, nói người trẻ đi được rồi. Nghe Mặc hỏi cách đem lò vào luồng sâu, ông ngồi hẳn xuống, lấy miếng than vạch một đường vòng sau mái đá.
"Lò của cậu giữ được. Người đi qua chưa chắc chịu được. Đợi nước đổi mùa, cửa dưới mới mở đủ rộng."
Mặc lần theo đường than tới chỗ khuất dưới đá, nơi những ngọn đèn hắn chưa tới gần vẫn đang cháy, hắn cất hộp đan sâu trong áo, chưa dùng, rồi đứng dậy tìm bà lão.
Trước khi bước qua mạn, hắn vào khoang kín thay áo ám khói. Hắn kéo chiếc áo lên ngửi rồi ho vì bụi than, đầu ngón rộp rát lên khi chạm vải.
Ở thuyền bên kia, bà lão đang cuộn một sợi dây mềm, người con cúi giữ đầu dây, thấy Mặc tới liền đứng dậy, nhưng bà giữ nguyên vạt áo anh dưới khuỷu mình.
"Ta biết cậu sẽ còn xuống," bà nói với Mặc. "Người giữ dược bảo cậu đã có thuốc, thế mà chưa đi."
Hắn ngồi xuống, đáp còn muốn nhìn tới bãi đèn, bà đưa chiếc dép cho con, rồi lấy một sợi dây khác dài hơn, đặt ngang lối giữa hai người.
"Buộc đầu này vào thuyền con ta. Đến hôm đi, ta theo đầu kia."
Người con ngẩng phắt lên, nói mình sẽ dẫn, chẳng cần buộc, bà nhìn mặt anh, môi mấp máy một tiếng gọi chưa ra, cuối cùng quay sang Mặc, dồn sợi dây vào tay hắn.
"Nếu tới hôm ấy ta quên mình từng xin xuống, cậu còn đưa ta đi không?"
