Bà lão cuối ngõ đã mở cửa từ sớm, nghe tiếng Mặc tới thì bảo hắn đứng ngoài nắng một lát, đừng đem bóng người che hết mảnh lụa trên bàn.
Trên trán bà chỉ còn một đốm sáng mỏng, ngọn mệnh đăng cạnh cửa cũng thấp như thế. Mảnh áo cưới trải trước mặt lại đỏ rực, một bên cổ đã khâu xong, bên còn lại ghim bằng những chiếc kim dài.
"Cháu gái ta tới lấy áo sau mùa gió. Uống thuốc của cậu, ta có làm kịp không?"
Mặc đặt viên đan xuống cạnh hộp kim, xem ngón tay sưng rồi hỏi bà đã đau từ bao giờ, bà đáp chuyện ấy lâu quá chẳng nhớ, chỉ nhớ chiếc áo này nhận từ trước khi tay không còn xỏ nổi kim.
"Thuốc giúp bà bớt đau, ngủ được thì sáng đỡ cứng. Nhưng tôi không hẹn được ngày bà khâu xong."
Bà nhìn viên đan, vẻ mong đợi trên mặt rút đi. Người giữ hàng phía sau định nói đã có ông thợ dùng được, bà lập tức gạt ngang, bảo đừng đem tay người cầm bào so với người phải giấu chỉ trong lụa.
Mặc chỉ phần cổ đã khâu.
"Chỗ này bà làm từ trước khi đau nặng?"
"Ừ, phía kia ta tháo ba lần, lần nào đường chỉ cũng lộ."
"Bà thử để cháu khâu theo phần đã xong, khi nào đỡ, bà ngồi sửa cho cô ấy."
"Áo của nó, bắt nó tự khâu thì còn ra gì?"
Bà mắng xong lại nhìn phần cổ đỏ, đợi người nhà quay vào mới gọi hắn.
"Ta chẳng muốn ăn, uống thuốc lúc ấy có được không? Cậu nói cho rõ, đừng bảo những chữ khó, ở đây có mỗi mình ta nhớ."
Mặc nói hết điều cần dặn, bà nhận viên đan, không hỏi thêm thuốc giữ mình được tới ngày nào.
Lúc hắn ra cửa, bà đã gọi người giữ hàng tới gần, nhờ nhắn cháu đem kim nhỏ sang. Giọng bà còn cáu, bảo cứ để nó tự làm một đường rồi sẽ biết vì sao mình tháo mãi.
Ngoài ngõ có cô gái đang đứng dưới giàn thuốc phơi, nghe tiếng bà gọi thì ôm bọc kim chạy vào. Hóa ra cô đã tới từ sớm, sợ bà đuổi nên chưa dám gõ cửa, mấy hôm trước cứ nói đem áo về làm tiếp là bị mắng.
Bà thấy cháu thì sững một lát, sau đó đẩy ghế ra khỏi chân bàn, cô gái vừa ngồi xuống đã gỡ những chiếc kim ghim, bị bà gõ lên mặt gỗ bắt đặt lại. Phần cổ ấy còn chưa ướm lên người.
Mặc đứng ngoài cửa nghe hai bà cháu cãi về vòng cổ áo. Cô gái muốn nới rộng, bà bảo rộng quá gió lùa, đến lúc cô đỏ mặt nói ngày cưới sẽ đứng giữa sân chứ có đi biển đâu, bà mới chịu cho tháo một mũi.
Người giữ hàng đi cạnh Mặc về sân, mở hốc đá đưa hết phần lửa trời đã hẹn đổi thuốc, tự thay lớp lót của ống cuối còn đang nóng thành.
Mặc nhận bằng linh lực, giữ từng sợi trắng yên trong lòng chứa rồi mới trao cho người giữ lửa đi cùng đoàn. Trong hốc đá đã rỗng, bà lấy chiếc hộp kim cũ đặt vào, bảo chỗ ấy kín ẩm, để không cũng phí.
"Sau này có nữa thì báo lên núi," Lão Khúc nói.
"Có thì báo, ông đừng đem lời ấy về hứa trước với ai."
Lão hừ một tiếng, nhận khế cũ làm chứng nguồn rồi cất đi. Người giữ lửa mang các ống ra theo cửa khác, tới chỗ chờ riêng dưới bóng tường, xa hòm Chiêu và đế ghép đã được kê lên bộ khiêng.
Tống lão chưa chịu để đoàn đi, ông đem một thanh kiếm gỗ cùng đoạn mộng hỏng ra bãi, đặt cả hai trước mặt Mặc.
"Cậu còn nợ ta một việc, hôm giữ mái ta đã định hỏi. Giờ người khiêng đang nghỉ, cậu dạy ta một nhát kiếm được không?"
Mặc tưởng ông muốn học dẫn khí, đang định hỏi cảnh giới cũ thì ông đã chỉ vào mộng gỗ.
"Ta chặt chỗ này hay bị trượt, người thợ bảo ta vung tay ngang. Cậu dạy ta một đường thẳng là được."
"Ông muốn cắt mộng bằng kiếm?"
"Muốn thử, cầm bào cả đời rồi, giờ học thêm một nhát chẳng được sao?"
Ông nói xong, quay về quán lấy một thanh đoản kiếm sắt đã xỉn, Mặc rút xem, lưỡi còn dùng được, chuôi quấn dây quá dày khiến những ngón tay cứng của người già không khép kín.
Thất ngồi trên bộ khiêng nghiêng người xem, Tống lão trông thấy liền gọi.
"Cậu đừng học theo, làm cá vẫn phải dùng dao, đem kiếm ra người mua tưởng ta đuổi khách đấy."
"Kiếm này ông giữ từ hồi trẻ sao?" Thất hỏi. "Tôi thấy chuôi đã mòn, chắc ông cầm lâu rồi."
"Mới mua ở chợ đồ cũ, hồi trẻ ta còn chẳng đủ tiền mua bào tốt, có kiếm thì bán từ lâu rồi, giữ làm gì?"
Mặc đưa ông cây kiếm gỗ trước, chỗ chân đứng theo thế quen của Kiếm Kinh khiến đầu gối trái Tống lão run, mũi gỗ chưa đi hết đường đã quét ngang sang bên, suýt chạm chiếc cột ngoài hiên.
Ông tức mình, lùi chân thêm để bắt chước Mặc cho đúng, hắn chặn lại, kéo chiếc ghế thấp ra sau lưng ông.
"Đứng gần hơn, ông chém một nhát ở trước mặt, không cần bước xa."
Tống lão thử chùng gối, cơn đau lên khiến mặt ông nhăn lại, Mặc bảo ông đứng thẳng trở lại.
"Dồn sang chân còn khỏe, ông giữ thân ở chỗ không đau rồi hãy đưa kiếm xuống. Thế đứng vừa rồi làm ông lệch người, mũi kiếm cũng theo đó mà lệch."
"Như thế có thành kiếm nữa không?"
Mặc nhận cây kiếm gỗ, dùng đúng thế đứng vừa chỉ, vai trái không nhấc lên. Mũi gỗ đi thẳng qua khoảng nắng, dừng trên vết mộng mà không chạm, một đường gọn đến mức người đứng gần chỉ nghe tiếng gió nhỏ.
Hắn không đưa linh lực vào cây gỗ, Tống lão nhìn vai hắn, nhìn đầu gối mình, bỗng thôi cố kéo chân về cái thế ban đầu.
"Ta hiểu, cậu làm lại chậm hơn."
Thất nhờ người khiêng dịch cả bộ cho nhìn rõ hơn một chút, còn Lão Khúc ngồi lên súc gỗ chờ, miệng cằn nhằn đi đường với người luyện kiếm thì phải tính cả giờ đứng xem người khác chém.
Mặc chỉ lại một lần, sau đó trao kiếm, không giữ cổ tay ông. Tống lão đưa xuống chậm, quá nửa đường còn chệch, ông tự nhìn ra rồi trở mũi về, môi mím chặt như lúc sửa cái ghế Mặc ngồi buổi đầu.
"Đừng dừng giữa nhát," Mặc nói, "đã đưa xuống thì đi hết, sai ở đâu, lát nữa xem."
Ông thử thêm một lượt với kiếm gỗ rồi xin thanh sắt, Mặc kê đoạn mộng mục vào chỗ thoáng, người thợ già ngồi cạnh giữ chân bàn, cấm Lão Khúc ló đầu ra khỏi bên cột để xem cho gần.
Tống lão cầm đoản kiếm, lần đầu đưa lên thì do dự, dưới nắng, lưỡi xỉn chẳng có một vệt linh quang, đăng ấn trên trán ông cũng chỉ lập lòe như mọi sáng.
Thất không giục, cả người nghiêng về phía trước, quên cả chiếc bọc đang mở cạnh chân, Mặc đứng ở phía đối diện, gật cho ông biết khoảng trước mặt đã trống.
Nhát kiếm rơi xuống.
Phần gỗ mục tách khỏi mộng với một tiếng khô, đầu thừa bật qua chân bàn, còn lưỡi kiếm dừng sâu trong thớ gỗ lành. Tống lão kéo mãi không ra, ông thợ phải giữ bàn giúp, nhưng tiếng cười của ông đã bật lên trước khi kiếm được nhổ.
"Trúng rồi! Cậu thấy chưa, nó không đi ngang nữa!"
Thất vỗ vào thành bộ khiêng, cười đến hụt hơi, người thợ cúi nhặt đầu mộng, giơ mặt cắt cho Mặc xem, tuy xấu nhưng không phạm vào phần sẽ lắp lại.
Tống lão còn muốn chém tiếp, Mặc chạm nhẹ vào chuôi, bảo ngón đã mỏi thì dừng, ngày mai làm một nhát nữa. Ông nghe lời, đem cả hai thanh kiếm về quán, treo cây gỗ ngay trên chỗ mình vá ghế.
"Sau này tới, cậu xem ta chém lại," ông nói, "nếu lệch thì nói lệch, đừng thấy ta già mà khen."
Người mua bản chép đợi ở đầu đường từ lúc Tống lão đem kiếm vào, lần này gã không mang giấy ra trước, chỉ gọi Mặc.
"Người trả tiền còn muốn hỏi ai giữ lò Khải Phong khi cậu đi xa. Tới núi mua thuốc có cần đợi cậu về không, hay hỏi người khác cũng được?"
Lão Khúc vốn định đi qua, nghe tên tông thì quay lại, gã nhìn lão, tự đưa thẻ hàng mang dấu Thanh Vân ra, như biết giấu thêm cũng chẳng còn ích gì.
"Ta mang lời về được, cậu cho ta đối mặt ấn một lần, sau này không phải tìm nhầm tới người bán thuốc."
Mặc đứng giữa gã và bộ khiêng, khăn trán vẫn buộc kín. Hắn hỏi người thuê có nhận cả lời nói hay chỉ nhận hình, gã đáp lời nào nói trước mặt thì sẽ mang về nguyên lời ấy.
"Vậy báo với Thanh Vân, đường lên Vọng Tinh có người giữ. Muốn hỏi tôi thì tới cổng, đừng hỏi người nằm trong hòm."
Gã thoáng nhìn qua phía Thất, bắt gặp Tống lão đứng dưới mái với thanh đoản kiếm chưa cất, rồi tự lùi khỏi đường. Mặc không cần để gã xem hoa văn, sức Hoá Thần hôm giữ mái đã có đủ người nói lại.
Khi đoàn rời trấn, Tống lão đi theo tới cầu, trao dao mới cho Thất rồi quay trở lại chuẩn bị chuyến thợ, những người già sẽ ra biển theo đường riêng sau đó.
Qua cầu, Thất ngoái nhìn mái ngoài, tấm che nắng còn đó, chiếc móc để dành cho anh đã được Tống lão đóng lên cột, bây giờ treo cái rổ cá cũ.
"Ông ấy vẫn dùng được chỗ ấy," anh nói.
"Tiền mình mua thì phải để người ta dùng, tháo về còn mất công khuân," Lão Khúc đáp, giọng cứ như chuyện ấy mình đã định từ trước.
"Chính ông đòi ghi được tháo vào khế mà?" Thất hỏi. "Tôi còn nghe rõ."
Lão lập tức giục người dẫn đường đi nhanh lên, bảo anh còn nhớ nổi từng lời như thế thì về nhớ hết cách làm cá, đừng để quên mất muối.
Đường về Vọng Tinh rời bờ biển, lên dần qua những rặng thông thấp. Cả cặp dừng cùng nhau ở mỗi trạm, chỗ Thất ngồi không tách khỏi hòm dù gặp một gian phòng rộng hơn mái chờ bên ngoài.
Người giữ lửa đi ở quãng riêng, tới chỗ nghỉ đổi lớp lót ống mới nhập lại đoàn. Có đêm mưa tới, người ấy phải gọi Mặc ra giữ một sợi lửa đang nghiêng khỏi lòng chứa, xong việc hắn ngồi cùng tới sáng, để người đã thức đường dài nằm nghỉ.
Thất nghe tiếng mưa trên mái trạm, hỏi khi lên tới núi có thể kê bàn làm cá cạnh hiên không.
"Tôi muốn có chỗ làm," anh nói. "Ai đem cá tới thì để tôi lựa. Có con phải trả lại."
"Được, đến nơi anh nói chỗ nào vừa tầm."
Anh thôi nhìn mưa, bắt đầu tả chiếc bàn mình muốn, đoạn cao để dao, đoạn thấp để rổ, nói được một nửa lại gạt đi vì giống bàn Tống lão quá, hiên trên núi hẹp hơn.
Sáng sau, Thất hỏi người khiêng từng làm mộc, hai người cãi về mặt bàn suốt một quãng đường, đến khi Lão Khúc bảo đem cả cây lên cũng chưa đủ cho những chỗ họ vừa thêm thì mới chịu dừng.
Ở trạm cuối trước chân núi, người đưa thư của Đỗ Nghi đã chờ họ từ hôm trước. Anh thấy hòm tới liền chạy ra, báo người Thanh Vân đang dưới bến, đã đem tờ lệnh hỏi tới những ngọn Lạc Thủy.
Mặc nhận thư ngay ngoài đường, trong giấy, Đỗ kể có kẻ gọi đúng tên người trên án, hỏi ngọn của từng người đặt ở hàng nào, người giữ bến không cho lên nên chúng mới dừng ở dưới.
Lão định gom mọi người đi tiếp, Mặc ngăn lại. Người khiêng đầu đang tháo giày, một ngón chân rộp đã dính vào lớp vải, hắn bảo cứ nghỉ đúng chặng, mình sẽ đi trước đoạn cuối.
"Hòm tới thì vào gian kín như cũ," hắn dặn. "Nếu có người hỏi, gọi tôi xuống. Đừng khiêng qua chỗ họ đứng."
Lão nhận thư, giữ lấy cả bản khế nhận lửa, gương mặt đã hết vẻ đùa cợt ngoài trấn. Thất nhìn Mặc buộc lại hành lý, muốn gọi rồi lại thôi, cuối cùng chỉ bảo đừng để mất chỗ kê cái bàn.
Mặc đi qua những bậc đá ướt trước lúc mặt trời khuất sau đỉnh. Hoá Thần sơ kỳ đưa hắn vượt quãng dốc từng phải dừng thở, nhưng tới bậc ngoài điện hắn vẫn nhận ra vết mòn dưới chân mình, không bỏ nó để bay thẳng qua mái.
Đỗ Nghi đang ở gian án, nghe tiếng hắn thì bước ra, chưa hỏi đường xa đã dẫn hắn tới cửa sổ nhìn xuống bến. Giữa những mái thuyền quen có một khoảng vải trắng căng mới, bên cạnh cắm dấu hàng Thanh Vân.
"Họ muốn lên sáng mai," Đỗ nói. "Tôi chưa đưa đèn nào xuống."
Mặc đứng nhìn một lúc, rồi xuống đón đoàn ở đoạn quanh cuối. Khi cả bộ đèn đôi trở lại gian kín, Ôn đại nương tự đưa Thất về đúng phía ngồi cũ, không tháo đế ra để tiện lách cửa.
Đỗ nhận các ống lửa từ người giữ riêng, đem phần dành mồi cất cùng những ống cũ rồi khóa lại. Mặc xin trong bốn ống nhận ở trấn dành một ống trên giá tu, ông nhìn đầu ngón Thất còn ấm, gật đầu nhưng giữ chìa bên mình, chưa đưa hạt ấy cho hắn dùng ngay.
Anh nhìn khoảng hiên trống, nhờ người giữ mộc ngày mai mang gỗ tới đó. Ngoài điện, Đỗ đã thắp đèn cho những người Lạc Thủy tới nghe chuyện, còn Mặc trở ra lối cổng.
Dưới bến, một người vừa mở bản chép mặt ấn, dùng đầu bút đánh dấu con đường hắn mới đi lên.
